اقتصاد وتوسعه منطقه ای مجله دانشکده علوم اداری واقتصادی صاحب امتیاز: دانشگاه فردوسی مشهد مدیر مسئول : دکتر محمد حسین مهدوی عادلی سردبیر: دکتر مصطفی سلیمی فر هیات تحریریه: نام ونام خانوادگی رشته تحصیلی درجه علمی محل خدمت دکتر حمید ابریشمی اقتصاد استاد دانشگاه تهران دکتر صادق بختیاری اقتصاد استاد دانشگاه اصفهان دکتر منصور زراء نژاد اقتصاد استاد دانشگاه شهید چمران اهواز دکتر مصطفی سلیمی فر اقتصاد استاد دانشگاه فردوسی مشهد دکتر رامپور صدر نبوی اقتصاد استاد دانشگاه فردوسی مشهد دکتر ابراهیم گرجی اقتصاد استاد دانشگاه تهران دکتر محمدرضا لطفعلی پور اقتصاد استاد دانشگاه فردوسی مشهد دکتر محمد حسین مهدوی عادلی اقتصادصنعتی استاد دانشگاه فردوسی مشهد مدیر اجرایی: محمد کدخدایی ویراستار فارسی : دکترجواد میزبان ویراستارلاتین : دکتر رضا پیش قدم تنظیم و صفحه آرایی: رحمان اسدی شمارگان: 250 قیمت:15000 ریال شماره پروانه نشر: 10352/ 124 تاریخ 8/10/ 1377 پست الکترونیکی : erd@um.ac.ir نشانی پستی : پردیس دانشگاه فردوسی مشهد ،دانشکده علوم اداری واقتصادی ص پ :1357 کد پستی :9177948951 آدرس اینتر نتی : http//jm.um.ac.ir براساس نامه شماره 105-33/11/3/89 مورخ 14/12/89 کمیسیون نشریات علمی کشور، مجله اقتصاد وتوسعه منطقه‌ای دارای درجه علمی پژوهشی می‌باشد شرایط پذیرش مقاله‌ها مجله علمی پژوهشی اقتصاد وتوسعه منطقه‌ای مقاله‌های تخصصی در زمینه اقتصاد(موضوعات مربوط به توسعه مناطق داخلی کشور وکشورهای منطقه )را که تاکنون منتشر نشده باشند، می‌پذیرد. در مقاله‌های ارسالی باید نکات زیر رعایت شوند. الف: جهت ارسال مقاله می‌توانید از طریق سامانه مجلات دانشگاه فردوسی مشهد آدرسjm.um.ac.ir اقدام نمایید. ب: روش تحریر متن مقاله بر روی کاغذ سفید بدون مارک (A4) براساس شیوه نامه فرهنگستان زبان وادب فارسی با حروف خوانا و تیره تایپ شود. کلیه صفحات مقاله از جمله صفحاتی که شامل جداول، تصاویر و نمودارها هستند دارای قطع یکسان باشند. در متن مقاله تا حد امکان از نوشتن کلمات خارجی خودداری شود. کلیه صفحات مقاله دارای شماره بوده و از 20 صفحه تجاوز نکند. ج: نحوه تهیه مقاله هر مقاله تخصصی بایستی تحت نرم افزار Word و دارای چکیده فارسی واژگان کلیدی، طبقه بندی JEL، مقدمه، مواد و روش، نتایج بحث، منابع مورد استفاده و یک خلاصه به زبان انگلیسی بوده و اصول زیر در آن رعایت شود: 1- مشخصات نویسنده یا نویسندگان شامل: نام و نام خانوادگی، سمت، محل خدمت، عنوان و درجه علمی، تاریخ و محل انجام تحقیق و معرفی نویسنده مسئول بر روی یک صفحه جداگانه بدون شماره نوشته شود. 2- عنوان مقاله (حداکثر در ده کلمه) در وسط صفحه اول نوشته شود. اگر مقاله قسمتی از یک سری مقالات پی در پی باشد عنوان اصلی سری مقاله‌ها‌ همراه عنوان هر قسمت و شماره ترتیب مقاله‌ها‌ نیز ذکر گردد. 3- چکیده در عین مختصر بودن باید محتوای مقاله را برساند. در چکیده از جداول، نمودارها و کلمات اختصاری مبهم استفاده نشود. چکیده از 150 کلمه تجاوز ننموده و تمام آن در یک پاراگراف نوشته شود. 4- مقدمه شامل اطلاعات مربوط به سوابق کار، توجیه اهمیت تحقیق، کاربرد و نتیجه مورد بررسی باشد. 5- مواد و روش مورد بررسی مشخص و روشن بیان گردد. اگر روش تحقیق از یک منبع گرفته شده فقط به ذکر مأخذ اکتفا شود. 6- اگر نتایج شامل عکس، جداول و گراف می‌باشد نسخه اصلی هریک جهت مجله ارسال گردد. 7- شماره هر جدول در بالا و سمت راست آن نوشته شود. عنوان جدول گویای نتایج مندرج در آن باشد. 8- نتایج و بحث را می‌توان بطور توأم و یا مجزا از هم منظور کرد. بحث شامل تجزیه و تحلیل نتایج بدست آمده در ارتباط با تحقیق موردنظر باشد. 9- منابع مورد استفاده شامل جدیدترین اطلاعات در زمینه موردنظر باشد. فهرست منابع به ترتیب الفبا نام خانوادگی نویسندگان مقاله‌ها‌ مرتب و شماره گذاری شود. وقتی از چند اثر مختلف یک نویسنده استفاده می‌شود ترتیب شماره گذاری این مقاله‌ها برحسب سال انتشار آنها از قدیم به جدید انجام گیرد. الف: مجلات و نشریات: نام نویسنده (نام خانوادگی، نام)، سال، عنوان مطلب، نام نشریه، شماره جلد، شماره نشریه و صفحه. ب: کتب: نام نویسنده، سال انتشار، عنوان کتاب، نام مترجم، نوبت چاپ، محل نشر و ناشر. 10- چکیده انگلیسی بایستی برگردان کامل و دقیق چکیده فارسی و در یک صفحه مجزا، شامل عنوان اصلی مقاله، نام نویسندگان، آدرس و عنوان علمی آنان، واژگان کلیدی و طبقه بندی JEL نوشته شود. د: سایر موارد 1- مسئولیت هر مقاله از نظر محتوای علمی و نظرات مطرح شده در متن آن، به عهده نویسنده و یا نویسندگان مسئول مقاله خواهد بود. 2- تا قبل از پایان مراحل نهایی چاپ، در صورتی که مشخص گردد مقاله منتخب به هر شکلی در جای دیگری به چاپ رسیده است از انتشار آن جلوگیری خواهد شد. 3- در صورتی که مقاله برای چاپ پذیرفته نشود در بخش بایگانی مجله محفوظ خواهد بود و به نویسنده برگردانده نخواهد شد. 4- مقاله‌ها توسط هیأت تحریریه و با همکاری متخصصان داوری شده و در صورت تصویب بر طبق ضوابط خاص مجله به نوبت، چاپ خواهد شد. 5- مجله در رد یا قبول و حک و اصلاح مقاله‌ها اختیار تام دارد. دریافت مقالات فقط به صورت الکترونیکی امکان پذیر است.

با اتکا به الطاف بیکران الهی و همکاری صادقانه اندیشمندان، اساتید و رهروان راه علم و پژوهش موفق شدیم که سیزدهمین شماره مجله اقتصاد وتوسعه منطقه¬ای را منتشر نماییم. این شماره مشتمل بر شش مقاله است که پس از ارزیابی اولیه هیات تحریریه، ارسال به داوران محترم، انجام اصلاحات درخواستی آنان توسط نویسندگان و بالاخره دریافت نظرات مساعد داوران، برای چاپ در این شماره توسط هیأت تحریریه انتخاب شدند. مقاله اول با عنوان» روش‌های ترکیبی جدید CB-RAS و CHARM-RAS برای محاسبه جدول داده-ستانده منطقه‌ای و سنجش خطاهای آماری (مطالعه موردی: استان گیلان)«می باشدکه در این مقاله، برخلاف تعداد معدودی از پژوهش‌های انجام گرفته در ایران، نشان داده می‌شود که بکارگیری روش‌های CB و CHARM، ارقام بردار ارزش‌افزوده در حساب‌های منطقه‌ای مرکز آمار ایران را به طور ناخواسته تعدیل می‌کند. این مشاهده، یک سوأل اساسی را پیش‌روی نگارندگان مقاله قرار می‌دهد: چرا بایستی آمارهای رسمی ارزش‌افزوده بخش‌ها را تعدیل نمود؟ برای برون‌رفت از این نقیصه و پاسخ به سوأل مطرح شده، روش‌های ترکیبی جدید CB-RAS و CHARM-RAS پیشنهاد می‌گردد. روش‌های CB، CHARM، CB-RAS و CHARM-RAS در کنار جدول ملی، منطقه‌ای و حساب‌های منطقه‌ای سال 1381 استان گیلان مبنای محاسبه RIOTs استان قرار می‌گیرند. یافته‌های کلی نشان می‌دهند که نخست، روش‌های CB و CHARM، GDP استان را 4/2 درصد کم برآورد می‌کنند. دامنه تعدیل ارزش‌افزوده بخش‌ها قابل ملاحظه است ،به طوری‌که بخش صنایع وابسته به کشاورزی، 5/9- درصد و بخش معدن 6/54+ درصد را نشان می‌دهد. درمقاله دوم باعنوان « اثرات اقتصاد دانش¬بنیان بر جذب سرمایه¬گذاری مستقیم خارجی ( نظریه همگرایی¬های اقتصادی- منطقه¬ای برای کشورهای عضو اکو)»پس از بررسی تئوری¬ها و ادبیات موضوع مشترک سه مبحث اقتصاد دانش¬بنیان، منطقه¬گرایی و سرمایه¬گذاری مستقیم خارجی و در چارچوب الگوی اقتصادسنجی جاذبه، اثرات اقتصاد دانش¬بنیان در قالب الگوی همگرایی¬های اقتصادی – منطقه¬ای بر جذب سرمایه¬گذاری مستقیم خارجی کشورهای اسلامی عضو اکو مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته است. نتایج به دست آمده نشان می¬دهد اقتصاد دانش-بنیان اثرات مثبت بر جذب سرمایه¬گذاری خارجی بین کشورهای منتخب دارد؛ به¬طوری¬که طبق نتایج برآورد شده بهبود هر واحدی شاخص ترکیبی اقتصاد دانش¬بنیان در کشور میزبان در حدود 41 میلیون دلار بر حجم سرمایه¬گذاری مستقیم خارجی افزوده است. سومین مقاله در پی مطالعه ارزیابی مؤلّفه¬های رقابت¬پذیری سرزمینی در استان¬های کشور با استفاده از مدل تلفیقی تحلیل عاملی و فرآیند تحلیل شبکه¬ای (F'ANP) است. در این راستا محقق 24متغیر در ابعاد گوناگون از متون نظری و تجربی استخراج و با روش اسنادی و استفاده از داده¬های ثانویه جمع¬آوری نموده و با روش کمی (تحلیل عاملی و فرآیند تحلیل شبکه¬ای) مورد تحلیل قرار داده است. با انجام تحلیل عاملی، 7 عامل (1) دانش، فناوری و سرمایه فرهنگی و انسانی (2) ارتباطات ملی و بین¬المللی، (3) عملکرد اقتصادی، (4) پتانسیل مشارکت اقتصادی، (5) سرمایه کالبدی و زیرساختی، (6) سرانه آموزش عالی و درمان و (7) شرایط زیست¬محیطی را شناسایی نموده است. به¬منظور ارزیابی رقابت¬پذیری استان¬ها از رهیافت موقعیت‏یابی استفاده گردید و رتبه¬بندی از طریق فرآیند تحلیل شبکه¬ای، صورت گرفت است. نتایج نشان داد که تهران، یزد و بوشهر به ترتیب رقابت¬پذیرترین استان¬های کشور بوده و لرستان، خراسان¬شمالی و سیستان¬و¬بلوچستان به¬ترتیب در جایگاه 29، 30 و 31 ام قرار دارند. چهارمین مقاله با عنوان » بررسی اثر مالیات بر ارزش افزوده بر تورم در استان¬های ایران (1392-1387) «می باشد که به بررسی آثار تورمی مالیات بر ارزش‌افزوده در استان¬های کشور طی سال¬های 1392-1387 با استفاده از رگرسیون چندمتغیره مبتنی بر داده¬های تابلویی پرداخته است. نتایج تحقیق حاکی از اثر مثبت و معنی‌دار مالیات بر ارزش‌افزوده بر تورم در استان¬های کشور است، در واقع علیرغم بحث‌های نظری انجام شده پیش از اجرای این قانون مبنی بر عدم اثرگذاری بر تورم، نتایج آزمون‌های اقتصادسنجی، نشان از آثار تورمی دارند درمقاله پنجم معرفی و ارزیابی روش سهم مکانی خاص صنعتی فلگ (SFLQ) در منطقه‌ای‌سازی جداول داده-ستانده ملی (مطالعه موردی: استان یزد 1390) مورد بررسی قرارگرفته است. هدف پژوهش حاضر این است که ضمن معرفی پرکاربردترین توابع سهم مکانی (با تأکید بر تابع تازه معرفی‌شده SFLQ)، روشی را جهت ارزیابی عملکرد آن‌ها در منطقه‌ای‌سازی جداول ملی (مطالعه موردی استان یزد) ارائه دهد. بر این اساس، از جدول سال 1390 مرکز پژوهش‌های مجلس استفاده شده و عملکرد توابع مختلف سهم مکانی فلگ مورد مقایسه قرار گرفته است. نتایج نشان می‌دهد روش‌های FLQ و AFLQ بر اساس معیارهای مختلف سنجش خطای آماری، در تهیه جدول استان یزد دارای عملکرد تقریبا یکسانی هستند. اما روش SFLQ توانسته است تا حدی عملکرد آن‌ها را بهبود دهد. روش SFLQ در محاسبه پیوندهای پسین و پیشین بخش‌های اقتصادی استان نیز عملکرد متفاوتی از دو روش دیگر دارد. مقاله ششم به بررسی اثر فناوری اطلاعات و ارتباطات بر احتمال وقوع فقر و شدت فقر خانوارهای کشور (رویکرد الگوی هکمن دو مرحله¬ای)در سال 1393 می پردازد؛ به این منظور ابتدا خط فقر نسبی خانوارهای شهری و روستایی برآورد شده و در ادامه برای مطالعه تأثیرپذیری شدت فقر و احتمال وقوع فقر از فناوری اطلاعات و ارتباطات و ویژگی¬های خانوارها از مدل هکمن دو مرحله¬ای استفاده شده است. که در آن ابتدا از طریق مدل پروبیت تأثیر متغیرها بر فقر خانوارها و احتمال وقوع فقر خانوارها محاسبه گردیده است. نتایج برآورد مدل نشان می¬دهد گسترش شاخص¬های فناوری اطلاعات و ارتباطات تأثیر مثبت و معنی¬داری بر کاهش احتمال وقوع فقر و شدت فقر خانوارهای شهری و روستایی دارد، به طوریکه با افزایش درصد خانوارهای دارای تلفن همراه غیر شغلی، رایانه و اینترنت احتمال وقوع فقر در بین خانوارهای شهری به ترتیب 42/21، 92/11 و 8/10 درصد و در بین خانوارهای روستایی به ترتیب 73/22، 44/15 و 70/10 درصد کاهش یافته و شدت فقر در بین خانوارهای شهری به ترتیب 84/35، 98/31 و 87/31 درصد و در بین خانوارهای روستایی به ترتیب 17/26، 56/34 و 03/17 درصد کاهش یافته است. امیدواریم مقالات چاپ شده در این شمارهمورد استفاده محققان وسیاست گذاران کشور در عرصه های مختلف قرارگیرد. مصطفی سلیمی¬فر سردبیر


فایل کامل دریافت نسخه XML این شماره

مقالات پژوهشی

مقالات پژوهشی

روش‌های ترکیبی جدید CB-RAS و CHARM-RAS برای محاسبه جدول داده-ستانده منطقه‌ای و سنجش خطاهای آماری (مطالعه موردی: استان گیلان)

علی اصغر بانوئی; پریسا مهاجری; فاطمه کلهری; زهرا عبدالمحمدی; زهرا ذبیحی; سحر محمدکریمی; مریم پارسا