کلیدواژه‌ها = تکنیک خودرگرسیونی با وقفه‌های توزیعی پانلی
اقتصاد بین الملل

مصرف انرژی های تجدیدپذیر و تجدیدناپذیر و شاخص توسعه انسانی در کشورهای توسعه یافته عضو OECD

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 05 مهر 1405

https://doi.org/10.22067/erd.2026.96605.1340

علی خوش آهنگ، محمدعلی مولایی، محبوبه فراهتی

چکیده هدف اصلی این پژوهش بررسی تأثیر مصرف انرژی به تفکیک انرژی تجدیدپذیر و انرژی تجدیدناپذیر بر شاخص توسعه انسانی در کشورهای توسعه‌یافته عضو سازمان همکاری اقتصادی و توسعه (OECD) طی دوره زمانی 2000-2020 است. همچنین، در این پژوهش اثر انتشار گازهای آلاینده و رشد اقتصادی نیز بر شاخص توسعه انسانی بررسی شده است. نتایج حاصل از به‌کارگیری تکنیک خودرگرسیونی با وقفه‌های توزیعی پانلی (Panel-ARDL) حاکی از آنست که در بلندمدت و کوتاه‌مدت افزایش آلایندگی موجب کاهش شاخص توسعه انسانی می‌شود. همچنین طبق نتایج مصرف انرژی تجدیدپذیر در کوتاه‌مدت تأثیر معناداری بر شاخص توسعه انسانی ندارد ولی در بلندمدت موجب کاهش شاخص توسعه انسانی می‌شود. از طرفی، مصرف انرژی تجدیدناپذیر در کوتاه‌مدت موجب افزایش شاخص توسعه انسانی می‌شود در حالیکه در بلندمدت شاخص توسعه انسانی را کاهش می‌دهد. نتایج نشان می‌دهند رشد اقتصادی (درآمد سرانه) نیز در دو دوره کوتاه‌مدت و بلندمدت منجر به افزایش شاخص توسعه انسانی می‌شود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نوع انرژی مصرفی و پیامدهای زیست‌محیطی آن، در کنار سطح درآمد، نقش متفاوتی در شکل‌گیری توسعه انسانی در کشورهای OECD دارند. بر این اساس، توجه همزمان به ساختار مصرف انرژی، کاهش انتشار دی‌اکسید کربن و رشد اقتصادی می‌تواند در سیاست‌گذاری برای ارتقای توسعه انسانی در کشورهای عضو OECD مورد توجه قرار گیرد.